با گسترش هوش مصنوعی و تغییر روش جستجوی کاربران در اینترنت، بهینه‌سازی سایت‌ها نیز وارد مرحله تازه‌ای شده است. در این مطلب از سری مطالب وبلاگ پارس وی دی اس به برای دیده شدن سایت در جستجوی هوش مصنوعی این اشتباهات را انجام ندهید! می‌پردازیم.
در گذشته، بسیاری از مدیران سایت‌ها تلاش می‌کردند با استفاده از روش‌های مختلف سئو، جایگاه بهتری در نتایج موتورهای جستجو به دست آورند. اما امروزه، علاوه بر رتبه گرفتن در نتایج جستجو، دیده شدن محتوا در پاسخ‌های ابزارهای هوش مصنوعی نیز اهمیت زیادی پیدا کرده است.
یکی از ابزارهای مهم برای کمک به موتورهای جستجو و سیستم‌های هوش مصنوعی، داده‌های ساختاریافته است. این داده‌ها به زبان ساده، اطلاعاتی هستند که با نظم و قالب مشخص در کد سایت قرار می‌گیرند تا ماشین‌ها بتوانند موضوع صفحه و ارتباط میان اطلاعات مختلف را بهتر درک کنند. با این حال، استفاده از داده‌های ساختاریافته به تنهایی تضمین نمی‌کند که یک سایت در پاسخ‌های هوش مصنوعی بیشتر دیده شود. اشتباه در پیاده‌سازی این داده‌ها حتی می‌تواند باعث سردرگمی سیستم‌ها و کاهش اعتماد آن‌ها به اطلاعات سایت شود.
داده ساختاریافته چیست و چه اهمیتی دارد؟
داده‌های ساختاریافته به موتورهای جستجو کمک می‌کنند تا محتوای صفحات را دقیق‌تر شناسایی کنند. برای مثال، این داده‌ها می‌توانند مشخص کنند که یک صفحه درباره یک محصول، مقاله، سازمان یا نویسنده است. در نتیجه، سیستم‌های جستجو به جای آنکه تنها به متن صفحه تکیه کنند، اطلاعات منظم‌تری برای شناخت موضوع در اختیار خواهند داشت.
اهمیت این موضوع در جستجوی هوش مصنوعی بیشتر می‌شود؛ زیرا ابزارهای هوشمند باید بتوانند اطلاعات را از منابع مختلف دریافت کنند، ارتباط میان آن‌ها را تشخیص دهند و پاسخ مناسبی به کاربران ارائه دهند. بنابراین، هدف از استفاده از داده‌های ساختاریافته نباید فقط تکمیل چند بخش فنی در سایت باشد. این داده‌ها باید به درک بهتر هویت کسب‌وکار، اعتبار نویسنده، ویژگی‌های محصولات و ارتباط میان صفحات کمک کنند.
اشتباه اول: استفاده از داده‌های ساختاریافته بدون برنامه مشخص
یکی از رایج‌ترین اشتباهات این است که مدیران سایت، داده‌های ساختاریافته را تنها به عنوان یک کار فنی در فهرست وظایف سئو در نظر می‌گیرند. در این روش، برای هر صفحه یک نوع داده مناسب انتخاب می‌شود و پس از اجرای آن، کار تمام شده تلقی می‌شود. برای مثال، چون یک صفحه شامل مقاله است، فقط داده مربوط به مقاله به آن اضافه می‌شود.
این کار ممکن است از نظر فنی درست باشد، اما لزوما تمام نیازهای سایت را برطرف نمی‌کند. سیستم‌های هوش مصنوعی تنها به دنبال شناسایی نوع صفحه نیستند، بلکه می‌خواهند بدانند اطلاعات به چه شخص، سازمان یا محصولی مربوط است و چه ارتباطی با بخش‌های دیگر سایت دارد.
برای حل این مشکل، بهتر است داده‌های ساختاریافته با یک برنامه مشخص و هماهنگ اجرا شوند. برای مثال، اطلاعات یک مقاله باید تا حد امکان به صفحه نویسنده و سازمان منتشرکننده آن ارتباط داده شود. همچنین، اطلاعات محصولات باید با هویت برند و سایر صفحات مرتبط هماهنگ باشد. چنین رویکردی به ماشین‌ها کمک می‌کند تصویر روشن‌تری از کل سایت داشته باشند.
اشتباه دوم: تکیه بیش از اندازه بر داده‌های داخل سایت
اشتباه مهم دیگر این است که مدیران تصور می‌کنند ثبت اطلاعات صحیح در داده‌های ساختاریافته، به تنهایی برای جلب اعتماد سیستم‌های هوش مصنوعی کافی است. در حالی که این سیستم‌ها ممکن است اطلاعات مربوط به یک برند یا محصول را از منابع دیگری نیز دریافت کنند.
برای نمونه، ممکن است نام قدیمی یک شرکت هنوز در سایت‌های دیگر دیده شود یا قیمت قبلی محصولات آن در برخی صفحات باقی مانده باشد. در چنین شرایطی، حتی اگر سایت اصلی اطلاعات جدید و صحیحی داشته باشد، وجود اطلاعات متفاوت در منابع دیگر می‌تواند در تشخیص اطلاعات معتبر مشکل ایجاد کند.
بنابراین، مدیریت اطلاعات برند نباید به وب‌سایت اصلی محدود شود. کسب‌وکارها باید تا حد امکان اطلاعات قدیمی و نادرست را در منابع آنلاین شناسایی و اصلاح کنند. هماهنگی میان نام برند، مشخصات محصولات و قیمت‌ها در منابع مختلف می‌تواند به ایجاد تصویری دقیق‌تر از کسب‌وکار کمک کند.
اشتباه سوم: استفاده نکردن از شناسه یکسان برای موجودیت‌ها
یکی از اشتباهات رایج در استفاده از داده‌های ساختاریافته، معرفی یک شرکت، شخص یا محصول با شناسه‌های متفاوت در صفحات مختلف سایت است. برای مثال، ممکن است اطلاعات یک شرکت در صفحه اصلی سایت با نام جدید آن ثبت شده باشد، اما در صفحات دیگر همچنان از نام قدیمی استفاده شود. این تفاوت می‌تواند تشخیص هویت واقعی شرکت را برای موتورهای جستجو و سیستم‌های هوش مصنوعی دشوار کند.
برای جلوگیری از این مشکل، می‌توان از ویژگی «@id» در داده‌های ساختاریافته استفاده کرد. این ویژگی مانند یک کد شناسایی اختصاصی عمل می‌کند و به موتورهای جستجو کمک می‌کند بفهمند اطلاعات مربوط به یک شرکت، شخص یا محصول در صفحات مختلف، به همان موجودیت اشاره دارد. به این ترتیب، نیازی نیست اطلاعات هر موجودیت در تمام صفحات از ابتدا تعریف شود و صفحات مختلف می‌توانند به شناسه یکسانی ارجاع دهند.
استفاده از شناسه یکسان، به هماهنگی اطلاعات در بخش‌های مختلف سایت کمک می‌کند و احتمال سردرگمی موتورهای جستجو را کاهش می‌دهد. البته در کنار این کار، لازم است اطلاعاتی مانند نام شرکت و مشخصات محصولات نیز به‌روز و هماهنگ باشند تا سیستم‌های هوش مصنوعی بتوانند هویت و اطلاعات کسب‌وکار را بهتر درک کنند.
اشتباه چهارم: ثبت اطلاعاتی که در محتوای قابل مشاهده وجود ندارند
داده‌های ساختاریافته باید بازتاب‌دهنده اطلاعات واقعی صفحه باشند. یکی از اشتباهات جدی این است که اطلاعاتی در کد سایت ثبت شوند که کاربر در محتوای قابل مشاهده صفحه آن‌ها را نمی‌بیند. برای مثال، فرض کنید صفحه یک دستگاه قهوه‌ساز شامل نام محصول، قیمت و وضعیت موجودی است، اما هیچ امتیاز یا نظری از مشتریان در آن نمایش داده نمی‌شود. اگر در داده‌های ساختاریافته برای همین محصول امتیاز ۴.۹ از ۵ و تعداد ۱۲۷ نظر ثبت شده باشد، میان اطلاعات کد و محتوای صفحه اختلاف به وجود می‌آید.
چنین وضعیتی می‌تواند برای موتورهای جستجو و سیستم‌های هوش مصنوعی گیج‌کننده باشد. همچنین، در برخی شرایط ممکن است با دستورالعمل‌های موتور جستجو مغایرت داشته باشد و خطر جریمه دستی را به همراه داشته باشد. راهکار مناسب این است که پیش از ثبت هر ویژگی، بررسی شود آیا اطلاعات مربوط به آن واقعا در صفحه وجود دارد یا خیر. اگر امتیاز کاربران، نظر مشتریان یا ویژگی خاصی در صفحه نمایش داده نمی‌شود، نباید بدون پشتوانه واقعی در داده‌های ساختاریافته ثبت شود.
اشتباه پنجم: به‌روز نکردن داده‌ها و ایجاد تناقض در اطلاعات
داده‌های ساختاریافته ممکن است در زمان طراحی سایت درست باشند، اما با تغییر شرایط کسب‌وکار به‌تدریج اعتبار خود را از دست بدهند. تغییر قیمت محصولات، پایان موجودی کالا یا تغییر مشخصات یک محصول از جمله مواردی هستند که باید در اطلاعات ساختاریافته نیز منعکس شوند.
برای مثال، ممکن است قیمت یک محصول در صفحه سایت صد هزار تومان باشد، اما در داده‌های ساختاریافته قیمت نود و پنج هزار تومان ثبت شده باشد. در این حالت، کاربر و سیستم‌های هوش مصنوعی با دو قیمت متفاوت روبه‌رو می‌شوند. چنین تناقضی نه تنها درک اطلاعات را دشوار می‌کند، بلکه می‌تواند باعث نارضایتی مشتری و کاهش اعتماد به سایت شود.
برای پیشگیری از این مشکل، لازم است داده‌های ساختاریافته به صورت منظم بررسی شوند و تغییرات مهم سایت در آن‌ها نیز اعمال شود. بهتر است اطلاعاتی مانند قیمت، موجودی کالا، نام برند و مشخصات محصولات به شکلی مدیریت شوند که احتمال اختلاف میان کد و محتوای قابل مشاهده به حداقل برسد.
چگونه داده‌های ساختاریافته را برای جستجوی هوش مصنوعی بهینه کنیم؟
برای بهبود کیفیت داده‌های ساختاریافته، پیش از هر چیز باید به هدف اصلی آن‌ها توجه کرد. این داده‌ها فقط برای معرفی نوع صفحه نیستند، بلکه باید به شناخت دقیق‌تر اطلاعات و ارتباط میان آن‌ها کمک کنند. در گام نخست، لازم است هویت سازمان، نویسندگان، برندها و محصولات به شکل روشن تعریف شود. سپس باید ارتباط میان این موجودیت‌ها در صفحات مختلف مشخص باشد. استفاده از شناسه‌های یکسان نیز می‌تواند از تکرار بی‌مورد اطلاعات و ایجاد تناقض جلوگیری کند.
در گام بعد، هماهنگی داده‌های ساختاریافته با محتوای قابل مشاهده صفحه باید بررسی شود. هر تغییری در قیمت، موجودی یا مشخصات محصولات باید در اطلاعات فنی نیز منعکس شود. علاوه بر این، بررسی اطلاعات موجود در منابع دیگر اهمیت دارد؛ زیرا داده‌های سایت ممکن است تنها بخشی از اطلاعاتی باشند که سیستم‌های هوش مصنوعی برای شناخت یک برند دریافت می‌کنند. در نهایت، داده‌های ساختاریافته باید بخشی از یک برنامه جامع برای افزایش دیده شدن سایت در جستجوی هوش مصنوعی باشند، نه یک اقدام فنی جداگانه که پس از اجرا به فراموشی سپرده می‌شود.
جمع‌بندی
داده‌های ساختاریافته یکی از ابزارهای مهم برای کمک به موتورهای جستجو و سیستم‌های هوش مصنوعی هستند، اما استفاده نادرست از آن‌ها می‌تواند نتیجه معکوس داشته باشد. ثبت اطلاعات بدون برنامه مشخص، نادیده گرفتن ارتباط میان موجودیت‌ها، استفاده از شناسه‌های ناهماهنگ، درج اطلاعاتی که در صفحه وجود ندارند و به‌روزرسانی نکردن داده‌ها از جمله اشتباهاتی هستند که باید از آن‌ها پرهیز کرد.
برای افزایش احتمال دیده شدن در جستجوی هوش مصنوعی، لازم است اطلاعات سایت دقیق، هماهنگ و قابل اعتماد باشند. همچنین، ارتباط میان صفحات و موجودیت‌ها باید به روشنی مشخص شود و اطلاعات قدیمی یا متناقض در سایت و سایر منابع آنلاین تا حد امکان اصلاح شوند.
در نهایت، موفقیت در جستجوی هوش مصنوعی تنها به استفاده از یک ابزار یا اجرای چند کد فنی وابسته نیست. آنچه اهمیت بیشتری دارد، ایجاد مجموعه‌ای منسجم از اطلاعات درست و مرتبط است که به سیستم‌های هوشمند کمک کند هویت کسب‌وکار و محتوای آن را بهتر بشناسند. چنین رویکردی می‌تواند زمینه مناسبی برای بهبود کیفیت حضور آنلاین و افزایش اعتماد به اطلاعات سایت فراهم کند.
