هوش مصنوعی در حال تغییر نحوه جست‌وجوی کاربران در اینترنت است. تا چند سال پیش، کاربر یک عبارت را در گوگل جست‌وجو می‌کرد، چند سایت را باز می‌کرد و خودش پاسخ موردنظرش را پیدا می‌کرد. در این مطلب از سری مطالب وبلاگ پارس وی دی اس به چرا برای آماده کردن سایت برای هوش مصنوعی، اول باید داده‌ها را مرتب کنیم؟ می‌پردازیم.
اما حالا ابزارهایی مثل پاسخ‌های هوش مصنوعی گوگل، چت‌بات‌ها و موتورهای جست‌وجوی مبتنی بر AI می‌توانند اطلاعات چند سایت را بررسی و پاسخ را به شکل خلاصه در اختیار کاربر قرار دهند.
این تغییر برای صاحبان سایت‌ها یک سوال مهم ایجاد کرده است: چطور کاری کنیم که هوش مصنوعی بتواند اطلاعات سایت ما را درست بفهمد و از آن استفاده کند؟ پاسخ فقط تولید محتوای بیشتر یا استفاده از ابزارهای هوش مصنوعی نیست. یک موضوع مهم‌تر وجود دارد که معمولا کمتر به آن توجه می‌شود: داده‌های سایت باید مرتب و قابل فهم باشند.
اگر اطلاعات سایت ناقص، قدیمی، تکراری یا متناقض باشند، هوش مصنوعی هم ممکن است نتواند اطلاعات درست را از میان آن‌ها تشخیص دهد. به همین دلیل، یک سایت آماده برای AI قبل از هر چیز به یک پایه اطلاعاتی سالم نیاز دارد.
داده آماده هوش مصنوعی چیست؟
وقتی از داده آماده هوش مصنوعی صحبت می‌کنیم، منظور اطلاعات عجیب یا پیچیده نیست. داده آماده AI یعنی اطلاعاتی که دقیق، کامل، به‌روز، منظم و قابل فهم باشند. برای مثال، فرض کنید یک فروشگاه اینترنتی یک گوشی موبایل را می‌فروشد. اطلاعات مناسب درباره این محصول باید مشخص کند نام گوشی چیست، چه مشخصاتی دارد، قیمت آن چقدر است، موجود است یا نه و چه ویژگی‌هایی دارد. حالا تصور کنید قیمت گوشی در صفحه محصول ۳۰ میلیون تومان باشد، اما در یک مقاله قدیمی سایت ۲۷ میلیون تومان نوشته شده باشد.
یا در یک صفحه نام محصول به شکل دیگری ثبت شده باشد. چنین اطلاعاتی برای کاربر هم گیج‌کننده است و برای سیستم‌های هوش مصنوعی نیز مشکل ایجاد می‌کند. بنابراین قبل از اینکه به این فکر کنیم که چطور سایت را برای AI آماده کنیم؟، باید مطمئن شویم اطلاعاتی که در اختیار AI قرار می‌دهیم درست هستند.
چرا برای آماده کردن سایت برای هوش مصنوعی، اول باید داده‌ها را مرتب کنیم؟
- هوش مصنوعی باید بتواند اطلاعات سایت را بفهمد
هوش مصنوعی نمی‌تواند اطلاعاتی که در سایت وجود ندارند یا به شکل مبهم نوشته شده‌اند را درک کند! فرض کنید یک صفحه خدمات فقط نوشته باشد: ارائه خدمات حرفه‌ای با بهترین کیفیت. این جمله اطلاعات زیادی در اختیار کاربر یا سیستم هوش مصنوعی قرار نمی‌دهد. مشخص نیست دقیقا چه خدمتی ارائه می‌شود، برای چه کسی مناسب است، چه شرایطی دارد و چه تفاوتی با خدمات دیگر دارد.
در مقابل، اگر همان صفحه به شکل واضح توضیح دهد که چه خدمتی ارائه می‌شود، هزینه آن چقدر است، چه مراحلی دارد و برای چه افرادی مناسب است، درک آن بسیار ساده‌تر خواهد بود. بنابراین یکی از اولین کارها برای آماده کردن سایت برای AI، واضح کردن اطلاعات است. هر صفحه باید موضوع مشخصی داشته باشد و اطلاعات مهم آن بدون ابهام ارائه شود.
- اطلاعات قدیمی و تکراری می‌توانند مشکل ایجاد کنند
یکی از مشکلات رایج بسیاری از سایت‌ها، اطلاعات قدیمی است. ممکن است یک محصول دیگر فروخته نشود اما صفحه آن همچنان فعال باشد. ممکن است قیمت یک خدمت تغییر کرده باشد اما چند مقاله قدیمی هنوز قیمت قبلی را نشان دهند. برای کاربران، پیدا کردن اطلاعات متفاوت در یک سایت باعث بی‌اعتمادی می‌شود. برای هوش مصنوعی نیز شرایط مشابه است. اگر چند اطلاعات متفاوت درباره یک موضوع وجود داشته باشد، ممکن است سیستم نتواند به‌درستی تشخیص دهد کدام اطلاعات جدیدتر یا معتبرتر است.
به همین دلیل، سایت‌هایی که می‌خواهند برای جست‌وجوی مبتنی بر AI آماده باشند، باید هر چند وقت یک‌بار اطلاعات خود را بررسی کنند. حذف یا اصلاح مطالب قدیمی، به‌روزرسانی قیمت‌ها، مشخصات محصولات و اطلاعات خدمات، بخش مهمی از این کار است.
- ساختار مرتب، فهم سایت را برای AI آسان‌تر می‌کند
نحوه قرار گرفتن اطلاعات در صفحه نیز اهمیت دارد. یک متن طولانی که بدون تیتر و دسته‌بندی نوشته شده، هم برای کاربر خسته‌کننده است و هم پیدا کردن بخش‌های مختلف آن دشوارتر می‌شود. به همین دلیل بهتر است هر صفحه ساختار مشخصی داشته باشد. استفاده از عنوان‌های مناسب، زیرعنوان‌ها، پاراگراف‌های منظم، جدول در موارد لازم و فهرست‌های کوتاه می‌تواند اطلاعات را قابل فهم‌تر کند.
برای مثال، اگر مقاله‌ای درباره خرید لپ‌تاپ نوشته‌اید، بهتر است بخش‌های مختلف آن مشخص باشند: مشخصات مهم، قیمت، نکات خرید، مزایا و معایب و سوالات متداول. این ساختار فقط برای موتورهای جست‌وجو نیست. کاربر هم سریع‌تر می‌تواند پاسخ موردنظر خود را پیدا کند. در واقع، بسیاری از اصولی که باعث می‌شوند یک صفحه برای انسان خواناتر باشد، به درک بهتر محتوا توسط سیستم‌های هوش مصنوعی نیز کمک می‌کنند.
- داده‌های ساختاریافته به موتورهای جست‌وجو کمک می‌کنند
یکی دیگر از موضوعاتی که در آماده‌سازی سایت برای جست‌وجوی مدرن مطرح می‌شود، داده‌های ساختاریافته یا Structured Data است. به زبان ساده، داده ساختاریافته راهی برای توضیح بهتر نوع اطلاعات موجود در یک صفحه به موتورهای جست‌وجو است. مثلا می‌توان مشخص کرد یک صفحه درباره یک محصول، مقاله، دستور غذا، رویداد یا کسب‌وکار محلی است.
این اطلاعات به موتورهای جست‌وجو کمک می‌کنند محتوای صفحه را بهتر درک کنند. البته استفاده از Structured Data به این معنی نیست که سایت حتما در نتایج ویژه یا پاسخ‌های هوش مصنوعی نمایش داده می‌شود؛ بلکه یکی از راه‌های کمک به درک بهتر محتوای صفحه است. پس داده ساختاریافته را باید بخشی از یک استراتژی بزرگ‌تر دانست، نه یک راه‌حل جادویی برای دیده شدن در AI.
- هوش مصنوعی اشتباهات سایت را لزوما اصلاح نمی‌کند
گاهی تصور می‌شود اگر هوش مصنوعی را وارد یک سایت کنیم، خودش اطلاعات اشتباه را تشخیص می‌دهد و اصلاح می‌کند. اما همیشه چنین اتفاقی نمی‌افتد. اگر اطلاعات اولیه اشتباه باشند، سیستم AI ممکن است همان اطلاعات را به عنوان داده معتبر در نظر بگیرد و در پاسخ‌های خود استفاده کند.
برای مثال، اگر آدرس یک شعبه قدیمی در چند صفحه سایت باقی مانده باشد، یک چت‌بات ممکن است همان آدرس را به مشتری اعلام کند. یا اگر مشخصات یک محصول اشتباه ثبت شده باشد، هوش مصنوعی نیز ممکن است همان مشخصات را مبنا قرار دهد. به همین دلیل بهتر است قبل از استفاده گسترده از AI، اطلاعات اصلی سایت بررسی شوند. هوش مصنوعی زمانی بهتر عمل می‌کند که داده‌های ورودی آن کیفیت مناسبی داشته باشند.
- اطلاعات منظم، استفاده از ابزارهای AI را آسان‌تر می‌کنند
مرتب کردن داده‌های سایت فقط برای دیده شدن در نتایج جست‌وجو نیست. اطلاعات منظم در آینده، استفاده از ابزارهای هوش مصنوعی را برای صاحبین کسب‌وکار ساده‌تر می‌کند. فرض کنید یک فروشگاه اطلاعات محصولاتش را به شکل منظم به صورت: نام، دسته‌بندی، قیمت، موجودی، مشخصات و توضیحات هر محصول مشخص و دقیق ثبت کرده باشد. در چنین شرایطی استفاده از یک چت‌بات برای پاسخ به سوالات مشتریان انتخابی ارزان ، سریع و قابل دسترس خواهد بود اما اگر این اطلاعات نامرتب باشند نه انسان و نه هوش مصنوعی ارائه‌ی خوبی نخواهند داشت!
یا یک شرکت خدماتی را در نظر بگیرید که اطلاعات هر خدمت، هزینه، شرایط و مخاطبان آن را به شکل منظم ثبت کرده است. این شرکت راحت‌تر می‌تواند از AI برای پاسخ‌گویی به مشتریان، جست‌وجوی داخلی یا تولید محتوای جدید استفاده کند. بنابراین مرتب کردن داده‌ها یک کار صرفا برای موتور جست‌وجو نیست؛ بلکه زیرساختی برای استفاده بهتر از هوش مصنوعی در بخش‌های مختلف کسب‌وکار است.
از کجا شروع کنیم؟
برای آماده کردن یک سایت برای هوش مصنوعی لازم نیست همه چیز را یک‌باره تغییر دهید، بهتر است ابتدا :
- مهم‌ترین اطلاعات سایت را بررسی کنید.
- صفحات اصلی را بررسی کنید و ببینید آیا اطلاعات آن‌ها جدید هستند یا نه.
- مطالب تکراری و قدیمی را پیدا کنید.
- اگر یک محصول یا خدمت در چند صفحه معرفی شده، مطمئن شوید اطلاعات آن در همه صفحات یکسان است.
- بعد از آن، ساختار محتوا را بررسی کنید. آیا عنوان‌ها واضح هستند؟ آیا کاربر می‌تواند به‌سرعت پاسخ سوال خود را پیدا کند؟ آیا اطلاعات مهم صفحه به شکل روشن نوشته شده است؟
- در مرحله بعد می‌توان وضعیت فنی سایت، لینک‌های داخلی، قابلیت خزش صفحات و داده‌های ساختاریافته را بررسی کرد. ابزارهایی مانند Google Search Console و Bing Webmaster Tools نیز می‌توانند برای بررسی وضعیت سایت در موتورهای جست‌وجو مفید باشند.
- مهم‌تر از همه، این کار نباید فقط یک بار انجام شود. اطلاعات سایت به مرور تغییر می‌کنند و لازم است داده‌ها نیز مرتب به‌روزرسانی شوند.
جمع‌بندی
آماده کردن سایت برای هوش مصنوعی در قدم اول به معنی استفاده از یک ابزار پیچیده یا تولید انبوه محتوای AI نیست. اول باید اطلاعات سایت را مرتب کنیم. یک سایت AI-ready سایتی است که اطلاعات آن دقیق، به‌روز، منظم و قابل فهم است. هرچه اطلاعات سایت شفاف‌تر باشند، موتورهای جست‌وجو و ابزارهای هوش مصنوعی راحت‌تر می‌توانند موضوع صفحات را درک کنند و از اطلاعات آن‌ها استفاده کنند.
پس اگر قرار است سایت خود را برای آینده جست‌وجو آماده کنید، بهتر است قبل از هر چیز یک سوال ساده بپرسید: اگر یک هوش مصنوعی بخواهد اطلاعات کسب‌وکار من را از سایت پیدا کند، آیا همه چیز را واضح و بدون تناقض پیدا می‌کند؟ اگر پاسخ این سوال منفی است، احتمالا اولین قدم برای AI-ready شدن سایت، نه تولید محتوای بیشتر، بلکه مرتب کردن داده‌های موجود است.
